یاشاسا ترکمن ایلیمیز یاشار ترکمن دیلیمیز
عزیز ترکمن دوغونلام اوزی اتاقینگیزا خوش گلدینگیز آیدیارین
1.محمد بایرام خان(قرن 10 ه.ق.): محمد بایرام خان ابتدا در خدمت شاه اسماعیل صفوی بود و بعد در هند به خدمت «بابر، نوادة پنجم تیمور گورکان» در آمد و در تأسیس دولت گورکانی یا امپراطوری مغول در هند نقش اساسی داشت. محمد بایرام خان اشعاری به فارسی و ترکی دارد که نخستین بار تحت عنوان «منتخبات» در عشق آباد، مرکز ترکمنستان به چاپ رسید
2.برخوردار ترکمن(قرن 12 ه.ق.): اگرچه به فارسی می نوشت اما نوشته های او رنگ و بوی ترکمنی داشت. کتاب های (محفل آرا، محبوب القلوب، رعنا و زیبا)از آثار اوست. کتاب محبوب القلوب او تحت عنوان ( شمس وقهقهه) در کتابخانة مجلس شورای اسلامی موجود است
3.دولت محمد آزادی(1174-1112 ه.ق.): دولت محمد متخلص به «آزادی» فرزند مختوم قلی یوناچی بود و به علت تقارن زمان تولدش با زمان پیری پدر به «قرّی ملّا» شهرت یافت. اشعار او دارای شور و احساسات ملی است.وی مبلغ اتحاد ترکمن و برقراری عدالت و آزادی بود. از آثار اوست:منظومة بهشت نامه- وعظ آزادی- حکایت جابر و انصار- مناجات نامه- اشعاری چند در قالب غزل، قصیده،رباعی
4.مختوم قلی فراغی(1198-1147 ه.ق.): مختومقلی فراغی،شاعر و عارف بزرگ ترکمن در سال 1147 هجری قمری در یکی از روستاهای شهرستان گنبد کاووس به نام حاجی قوشان دیده به جهان گشود.پدرش دولت محمد آزادی خود یکی از شاعران بزرگ آن دوره محسوب می شود. مختومقلی ابتدا علم و ادب را نزد پدرش فرا گرفت و سپس برای ادامه تحصیل به مدرسه ادریس بابای قزل آیاق رفت و بعد راهی بخارا شد. در بخارا با استادی به نام نوری کاظم بن باهر-استادی سوریه ای که برای تدریس به بخارا دعوت شده بود-آشنا شد.مختومقلی همراه نوری کاظم برای سیر و سیاحت به کشورهای افغانستان و هندوستان رفت و با کسب علم و تجربیات فراوان دوباره به بخارا برگشت و سرانجام از مدرسه علوم دینی شیرغازی خیوه فارغ التحصیل شد.
مختومقلی تا پایان عمر در بین ترکمن ها زیست ودر غمها و شادیهای آنان شریک شد و به آموزش و راهنمایی آنان پرداخت و بالاخره در سن 57 سالگی و در سال 1198 ه.ق در کنار چشمه عبا ساری در دامنه کوه سونگی داغ بدرود حیات گفت.پیکر او را بر شتری سفید نهاده به روستای آق توقای-یکی از روستاهای مراوه تپه-آوردند و در جوارآرامگاه پدرش به خاک سپردند. مختومقلی فراغی یکی از شاعران بزرگ ترکمن است که به حق می توان او را پدر ادبیات ترکمن نامید.چرا که ترکمن ها حتی بر این باورند که دیوان مختومقلی فراغی-بدون در نظر گرفتن بعضی از اشعار عاشقانه او که حاصل جوشش ایام جوانی اوست-تفسیری است از قرآن که به زبان ترکمنی نوشته شده است. این کتاب هم اکنون به چندین زبان زنده دنیا مثل روسی، انگلیسی، فارسی،... ترجمه و چاپ شده است.
امروزه آرامگاه این شاعر و عارف شهیر ترکمن در روستای آق توقای زیارتگاه عاشقان پاک باخته و عارفان و ادیبان گشته است
5.آنا قلیچ مأتأجی(متولد 1240 ه.ق.): مأتأجی / محتاجی در روستای کوشی، اطراف عشق آباد متولد شد و به سبب فقر مادی به مأتأجی شهرت یافت. اشعار او به زبان حالّی بخشی (خواننده و نوازندة خلقی ) در بین مردم شهرت یافته است. مأتأجی از آثاری چون: ( کور اوغلی، شاه صنم و غریب و ...) الهام گرفته است. فرزندی ادیب به نام «ملّا دوردی» یادگار اوست
6.ملانفس(قرن 13 ه.ق.): ملانفس، شاعر و نویسنده ای توانا بود. از ترکمن های تکه و متولد مرو می باشد. وی در ادبیات ترکمن «شاه عاشقان» لقب گرفته است. دیوان اشعارش اولین بار در سالهای 1963-1940 میلادی به چاپ رسید
7.محمد ولی کمینه(قرن 13 ه.ق.): کمینه شاعری بذله گو بود و در ناحیة سرخس متولد شد. وی از همان ابتدا با آثار شاعرانی چون ( ملانفس، طالبی، شاه بنده، مختوم قلی) آشنا شد. اشعار او نشان دهندة فقر مادی شاعر است
8.مئللی تأچ مراد: نوازنده و آهنگساز بزرگی است که هنر موسیقی ملی ملت ترکمن را در حد مقدسات خود گرامی داشته و برای کسب اصالت تاریخی و ارائه آن به خلق خود با تمام ظرافت و دلنشینی اش تمامی تجربیات حیات خود را صرف آن نموده است. این شخصیت انسان دوست و انسان پرور، سازهای ترکمنی را خیلی دوست میداشت، وی نه تنها به نواختن استادانه آهنگها بسنده نمیکرد، بلکه انتقال تمامی دانش و تجربیات خود به جوانان و پرورش آنها را وظیفه خود میدانست. او به گروههای بسیاری از جوانان رموز ظریف و سحر آمیز موسیقی ترکمنی را با روحیه ای خستگی ناپذیر آموزش میداد و برای دستیابی آنها به درجات عالی نوازندگی از هیچگونه حمایتی دریغ نمی ورزید.
خود مئللی آقا هم سازهایی را که منطبق با روحیات و روانشناسی دوران معاصر خود بود آفریده است. علاوه بر اینها، وی تمامی تلاش خود را برای آرایش، تکمیل و ترمیم آن و رشد و تکامل صنعت موسیقی ملی ملت ترکمن جهت نائل گردیدن به درجات عالی تر بکار برده است
ناصر دیه جی کارشناس ارشد حقوق بشر
در سال ۸۸، همزمان با ترم اول دانشجویی ام، در رشته حقوق بشر، فرزندم ایلهان به دنیا آمد. ثبت احوال بدون دلیل منطقی با ثبت "نام" ایشان مخالفت نمود و انگیزه ای شد که به تحقیق درباره این حق طبیعی مان بپردازم و با استفاده از ادله جمع اوری شده که در این مقاله آورده ام. ثبت احوال را برای صدور شناسنامه با نامی که خودم برای فرزندم انتخاب کرده بودم، مجاب نمایم.
در صورت بروز هرگونه مشکل در صدور شناسنامه با نام انتخابی شما برای فرزندتان، می توانید از استنادات این مقاله اسفاده کنید و یا از طریق ای میل با اینجانب تماس برقرار نمایید.
ناصر دیه جی کارشناس ارشد حقوق بشر
گزیده ای از مطالب مقاله:
حریم خصوصی
حق نامگذاری مستلزم عدم مداخله تحدیدی دولت است، حق ثبت رسمی آن از توابع و لوازم این حقاست و عدم ثبت رسمی نام خدشه وارد کردن بر آزادی انسان .
حق نامگذاری به زبان مادری بخشی از زندگی خصوصی و حریم خانوادگی مورد اشاره در ماده 12 اعلامیه جهانی و بند 1 ماده 17 میثاق حقوق مدنی و سیاسی نیز میتواند باشد.
از آن جهت که نامگذاری نوزاد بر عهده والدین است و یکی از رویدادهای شیرین بعد از تولد نوزاد برای خانوادهها تعیین نام است، مسلما این حق برای خانواده محفوظ است که این شیرینی را مصون از دخالت دیگران بداند. لذا مواد یاد شده ی اعلامیه جهانی و میثاق حقوق مدنی وسیاسی، سندی است بر تایید این حق که نامگذاری جزء زندگی خصوصی و حریم خانوادگی است.
حقوق کودکان
در ماده 8 اعلامیه حقوق کودک، کشورهای عضو کنوانسیون (از جمله ایران) ملزم به تضمین حفظ حق هویت کودک از جمله ملیت، نام و روابط خانوادگی شده اند و بر حمایت و مساعدت بر استیفای حقوق مربوط به هویت تاکید شده است.
اگر «نام» را آن کلمه یا کلماتی بدانیم که بعد از تولد نوزاد توسط اعلام کننده آن (غالبا پدر) اعلام میشود. به جرات میتوان گفت عدم ثبت «نام اعلامی» و اجبار والدین به اعلام نامی دیگر برای ثبت در شناسنامه، میتواند مصداق تغییر هویت باشد که در ماده 8 آمده است.
حقوق اقلیت ها
اشاره به هویت ملی یا قومی و زبانی اقلیتها و تشویق ارتقاء آن در ماده یک و همچنین حق برخورداری ازفرهنگ خاص خود برای اقلیتهای ملی یا قومی وزبانی که در ماده دو بدان اشاره شده است. همه میتواند مصداق حق نامگذاری به زبان مادری به عنوان یکی از اجزای بدیهی حقهای یاد شده باشد. به ادامه مطلب مرا جعه فرمایید.
از ناصر دیهجی کارشناسی ارشد حقوق بشر دانشگاه علامه طباطبائی،
تحقیق کلاسی مربوط به درس حقوق مدنی و سیاسی (نیمسال اول سال تحصیلی 89-88)
( زیر نظر استاد ارجمند حقوق بشر جناب آقای پروفسور دکتر رضا اسلامی)
ادامه مطلب ...
بدون شک اون عده از عزیزانی که مادراشون و یا مادر بزرگاشون براشون تامدیر چورگ (نان تنوری ) می پختن با شنیدن تامدیر چورگ یه افسوسی بخورن و بگن هییی یادش بخیر... حتما یادتونه اون تنور گلی ، یادتونه وقتی مامانتون خمیر درست میکرد یواشکی یه تیکه میکندین بازی میکردین؟؟و یا دوست داشتین کنار مامانتون دست تو لگن کنید و به تقلید ازش خمیر درست کنید؟؟،یادتونه میگفتین ،نانه جان منگا دا کوکا بشیر دا(مادر جان برای من هم نون کوچک بپز دیگه) اونوقت مامانتون وقتی خمیرارو میبرید و گرد میکرد یکی کوچولو میکند و میگفت این کوچولو که هم قد خودته مال تو، یادتونه با چه ذوقی میرفتین هیزم جمع میکردین؟؟؟ دوست داشتیم اولین نونی که در میاد نون کوچیک و خوشمزه ما باشه ، چقدر بی تابی میکردیم تا کوکه ما در بیاد وای که چقدر خوشمزه بود پشت نون یه ذره از گل تنور میچسبید با دست تمیز میکردیم و میخوردیم مزش هنوز که هنوزه زیر دندونامه شک دارم کسی که خورده باشه مزش رو فراموش کرده باشه .
پیشرفت علم و تکنولوژی واقعا خوبه ولی بعضی وقتا لذت رو از آدم میگره ، قبول دارم سخت بود درست کردن خمیر و بعد تو گرمای هیزم درست کردن نون ، حتما یادتون هست سرخی صورت مادراتون ؟؟!! امروزه دیگه راحت شده میریم صف وای می ایستیم و نون میگیریم ولی میدونیم که هیچ وقت جای تامدیر چورگ مارو نمی تونه بگیره ،آسایش رو میشه با پول گرفت ولی لذت واقعی رو نمیشه .... متاسفانه هرچقدر جلو میریم داریم زیبایی هامونو ، فرهنگمونو بخاطر آسایش از دست میدیم ، خیلی چیزا داره عوض میشه تامدیر چورگ هم یکیشه ،الکی نبودا پختنش هنر می خواست مثل بافتن قالی ترکمن که قبلا ها 90 درصد دخترا بلد بودن ولی فک نکنم 5 درصد امروزیا هم بلد باشن، بچه های امروزی تنها با شنیدن قصه ها از من و شماها باید حسرت بخورن که چرا....
هر اومدنی یه رفتنی داره تامدیر چورگ با اومدنت شادی و لذت رو به ما دادی و با رفتنت حسرت فراغ وخاطرات شیرینت،روحت شاد و یادت گرامی ،تامدیر چورگ یاد بولدی کوکه جگیم یاد بولدی
در ادامه مطلب چندتا عکس براتون گذاشتم
حبیب ترکمن
ادامه مطلب ...
کپ تاپماسانگ گپلاماگا ، کهنه لانگ سوزینی کپلا (اگر حرفی برای گفتن پیدا نکردی حرفهای بزرگان رو بزن)
1. آبرایلی یگیده یارالی کییک ساتاشار
( هر بر یگیت آبرایا دوش گلجگ بولسا بیر زاد سبب بولار دیینلری)
ترجمه : به جوان خوب و با آبرو آهویه زخمی نسیب میشود
2. آتیلان اوقی ساقلاب بولماز ، آیدیلان سوزی توتیپ بولماز
(اوتان اوتدی ، گچن هم گچدی ، گچان زاد قایدیب گلمزدیدیگی )
ترجمه: تیر رها شده را نمی توان نگه داشت ، حرف گفته شده را نمی توان پس گرفت)
3. آدم بولان یردا سینگک هم بار
(یخشی نینگ آراسینده پیس ده بار دیدیگی )
ترجمه : جایی که انسان هست مگس هم هست =بین آدامای خوب آدم بد نیز هست
4. آدام آراسینی سوز پوزار ، داغی داشی سو پوزار.
بین انسانها را حرف بهم میزند و کوه و سنگ را آب
5. آرفا تاپماز آطینا ، نوکر توتار گوتنا .
اوز یاغداینا سرإتمان ، اوزیندن یوقاری إیش توتیانلارینگ حقنده )
جو برای اسبش پیدا نمیکند اونوقت برای خودش نوکر گرفته
6. آزاجیق آشیم ، غوغا سیز باشیم.
(اوز غریب گونینه راضی بولوپ ، غالماغال دن قاچیانلارینگ حقینده )
همون ، مال کمتر غم و غصه کم تر
7. آطینگ زینتی قوروغی ، عیالینگ زینتی ساچی
زینت اسب دم و زینت زن مو
8. آطینگ یوریک بولانیندن ، بختینگ یوریک بولسین.
بجای اینکه اسبت تیز رو باشه بختو اقبالت خوب باشه
9. آغزی بیرا تانگری بیر ، آغزی آلانی قانگری بیر
(آغیز بیرا خدای تعالی ده اراده قوشار ، اما آغیز آلانی اونینگ ترسنه )
خدا با کسانی که متحد هستند می باشد و برعکس
آغزی آلابولان ایلینگ / دولتی قاچان یالیدیر( مختومقلی قراغی)
10. یاتیب اولانیگدان آتیب اول
بجایه اینکه بخوابی و بمیری ، شلیک کن و بمیر
یعنی : نگو نمیشه حداقل سعی خودتو بکن
سلام دوستان عزیز امیدوارم هرجا هستین خوب و خوش و سرحال باشین امروز با یه مطلب جدید در خدمتتون هستیم
حتما شما هم شنیدین که تو عروسی مخصوصا روز کجاوه زنها شعرهایی میخونن که بعضی از این شعرها گوشه کنایه هستش و به قول خودمون تیکه میندازن به هم ولی همه این تیکه ها صرفا جنبه خنده داره و برای خندیدن و شادی کردن با هم گفته میشه و بهترین قسمتش اون قیوووووووووووووووو آخرشه :) در زیر چندتا ازونارو براتون نوشتم امیدوارم خوشتون بیاد اگه شما هم بلدین خوشحال میشم برامون بنویسین
1..دویه دویه نی گوزلر دویه کوشگنی گوزلر.پلان اووانگ قیزلاری دویه منیب أر گوزلار قییییییییییووووووووووووووووووو
(شتر دنبال شتر است شتر دنبال بچه شتر است ، دختران فلان شهر سوار بر شتر دنبال شوهر هستند ) ترجمش خیلی سخته به بزرگیتون ببخشید دا
2..نار گرگا نار گرگ ، جعبه جعبه نار گرگ ،پلان اووانگ قیزلارینا مورتی قیشیق أر گرگ قیوووووووووووووو
(انار میخاهیم ، چندین جعبه انار میخاهیم ، برای دختران فلان شهر شوهرانی با سیبیل کج میخاهیم :)
3..قادلاق قادلاق قادلاما/قادلامادان آردلاما
قاین ایویینه بارانگدا/عطانگ اویینی یادلاما قیووووووووووووووووووووو
(لایه لایه قادلاما ، از رویه قادلاما نپر؟؟ ، وقتی به خانه شوهر رفتی ، خانه پدری را طلب نکن یا یاد نکن)
4..میشیگم میشیگم میشلیا/میشگیم سیچانی دیشلیا
شی زمانینگ قیزلاری اوغشاجاق دیب دیشلیا اوه اوه اوه قیوووووووووووووووووووووووو :)
(گربه ام میشلایا ، گربه ام موش را گاز میزند ، دختران این زمانه بجای بوس گاز میگیرن)
5.. آق کوویشا آق کوویش / هر قیز گیسین آق کوویش / ایوانی پالچیق ادیار ، قیزلاری کلچیک ادیار قیووووووووووووو
agh kovisha agh kovish .... hergiz geysin agh kovish.. eyvani palchigh edya ghizleri kelchik edya
(کفش سفید کفش سفید ، هر دختری بپوشه کفش سفید ، ایوان را گل میکند ، دختران را لوس میکند ( شیلامی آی)
6.. پنجرامیز آچیق دیر ، دسسه دسسه قاشیق دیر ، قینگ گورماگین دایزا جان ، قیزینگ اوزی عاشیق دیر قیووووووووو
penjaramiz achigh diir desse dese ghashigh diir ghin gormegin dayza jan ghizingh ozi ashegh dir
(پنجره ما باز است ، دسته دسته قاشق هست؟؟؟ ، خاله جان ناراحت نشو ولی دخترت خودش عاشقه)
7.. آلما آلما دیدیلار ، آلما مسسیق دیدیلار ، بیزا گلن ینگه لنگ بالاغی یرتیق دیدیلار قیووووووووووووووووووو
(سیب سیب گفتند ،سیب له شده گفتند ، دوستان عروسی که به خونه ما اومدن شلوارشون پاره ... آی باور کنید نمیشه ولایتجا ترجمه کرد)
حبیب ترکمن
اینم مال دوستانی که تو نظرات واسه ما نوشتن
قافیمیزده ایت یاتی،آغزی دولی ات یاتب، عروس بیلن دامادینگ ، کله سینا بیت یاتی
ماشینیمزینگ قافاغینی،یاشیل دیگین کیم بیلیا، عروس بیلن دامادینگ، عاشق لیقین کیم بیلیا
ایکی قوچینگ کله سی، بیرقازان دا قاینایا، اویلنمدیگ یگیدلر، بیر موتور دا یاینایا
کوینه گی گوگ دامادینگ،یوره گی آق دامادینگ،اوز سوینه نی آلاندا، آرمانی یوق دامادینگ
دامادباغا گیریادا،باغینگ گولین یولیادا، باغینگ گولی باهانا،اوز سوینین گوریادا
پومازار الی بولدی،قیمتی بلدی بولدی، پالان اوبانگ قیزلارنینگ، لات لیقی بلدی بولدی
ادامه مطلب رو داشته باش اوه اوه اوه
ادامه مطلب ...
بیگ تانگرینگ آدی بیلان
تازه یولی کهنه یولا غوشلاما / کهنه دان پند آلمانی تازانی باشلاما
راه تازه و کهنه را یکی نکن / تا زمانی که از راه کهنه پندی نیاموختی راه جدید را شروع نکن (مفهوم کلی : هر چیزی کهنه و تازه اش جای خودشان را دارند ،آدم اگر یک کاری رو شروع کرد باید تجربیاتی از آن کار کسب کنه تا کار بعدی بهتر انجام بده =هر روز بهتر از دیروز )
ایران یووردیندا یاشایان ترکمن دوغونلاما 1391 لینجی یلی قوتوریب دا تازه یلا گیرجاگ بولیب دور، یانقی آیدیلان کهنه لانگ سوزی بیلان امید ادیارین 1391 لینجی یل همه عزیز ترکمن لاما قاوی یل بولان بولسین وا شول یلدان قازانان پندلاری بیلان تازه یلی قاوی صورات دا باشلاب دا انشا الله همه دوغونلاما برکت لی یل بولسین و شی یاز(بهار) گلیب دا ترکمن صحرانگ یرلاری یاشیل لاب آوادان چیلیق و شادلیق و توی چیلیق سالشی یالی إلمدام عمرینگیز و یاشایشینگیز بهار بولسین.
(برای ترکمنهای عزیزی که در ایران زندگی میکنند سال 1391 به پایان رسیده و در حال وارد شدن به سالی جدید هستند ،با توجه به سخن بزرگان که در ابتدای متن گفته شد آرزو میکنم سال 1391 برای تمام عزیزان سال خوبی بوده باشه و با پند و تجربیاتی که در این سال کسب کردند سال جدید را به بهترین شکل شروع کنند و انشاالله برای همه این عزیزان سالی پر برکت باشه ، و مثل بهار که با آمدنش ترکمن صحرا رو سرسبز و غرق در زیبایی و شادی و عروسی میکنه همیشه عمرتان و زندگیتان مثل بهار زیبا و پر ازشادی باشه.
حبیب ترکمن
هایدیگر:" اگر زبان ملّتی از بین برود آن ملّت هم از صحنه هستی خارج شده است."●
میلان کوندرا :" نخستین گام برای از میان برداشتن یک ملت، پاک کردن حافظه آن است.باید کتابهایش را، فرهنگش را، زبانش را از میان برد. باید کسی را واداشتکه کتابهای تازه ای برای او بنویسد ، فرهنگ جدیدی را جعل کند وبسازد،تاریخ و زبان جدیدی را اختراع کند، کوتاه زمانی بعد ملت آنچه هست و آنچه بوده را فراموش می کند. دنیای اطراف همه چیز را با سرعت بیشتری فراموشمی کند."●
...
ماهاتما گاندی:" کسی که زبان و ادبیاتش را نخوانده باشد، تاریخش را نخواهد دانست و آن کس که تاریخش را نداند آینده ای ندارد. "
"●پروفسور حسابی:" نه سبزم نه قرمز ، زبان مادری ام را یاد بگیرم، برایم کافیست."●
مثل فرانسوی :"کسی که زبان مادریش را نمیداند ویادنگرفته باشد وحشی است."●
فرانتس فانون :"استعمار برای تسلط بر اقوام تحت ستم خود قلبهای آنان را تحریفو آنان را نابود میکند."●
ویتگنشتاین فیلسوفان جهان معاصر:زبان من جهان من است و جهان من زبان من.
●آتاتورک:"نه موتلو ؛ تورکم دییه نه "●
●جورج برادون :اگر پدران و مادران معتقد باشند و بدانند زبان آنها مهم و ارزشمند است،احتمالا این که با زبان خود با بچه هایشان صحبت کنند بیشتر است.●
سید جمالدین اسدآبادی :هر ملتی که زبان خود را فراموش کند تاریخ خود را گم کرده است و عظمت خویش را از دست داده است و برای همیشه در بندگی و اسارت باقی خواهد ماند●
امه سه رز شاعر سیاهپوست:هر فرهنگی برای اینکه شکفته شود. نیاز به چارچوبی دارد و به ساختمانیکه زبان را میتوان دراین چهارچوب قرار داد.●
نظریه استعماری هیتلری:بطور کلی برای معدوم و منقرض ساختن یک ملت با تمامی عقاید و فرهنگ مربوطش تنهاکافی است زبان آن ملت و قوم از بین برده شود!
منبع :وبلاگ دامجالار
امروز جشنی بزرگ در ترکمن صحرا برپاست ، آری امروز جوانان ترکمن صحرا افتخاری دیگر آفریدند امروز جوانان ما نشان دادند والیبال در رگهای ترکمنها جاری است آری امروز جوانان ترکمن صحرا در مسابقات زیرگروه به فینال راه پیدا کردند تا حضور خودشون رو تو لیگ دسته یک مسجل کنن . شاید شما فکر کنید این افتخار کوچکیست ولی بدانید حضور 2 تیم در دسته یک یعنی اوج پیشرفت جوانان ما ،اوج شور و هیجان برای مردم والیبال دوست ما ، بعضی وقتها یک چنین دلخوشی ای دردهای زندگی رو از تن ملت عزیز ترکمن دور میکنه ،ملت ترکمن شایسته بهترینهاست و شایسته شاد زیستن ، شاید به نظر شما خوشحالی نداشته باشه ولی برای اون جوانی که جایی برای تخلیه انرژی نداره و مجبور میشه دست به ..... بزنه یک رویا باشه آری امشب باید رقص خنجر برپا کرد و پای کوبی کرد ،این افتخار رو به یکایک شما تبریک میگم.
از تمام بچه های والیبال فراغی بندر ترکمن و 12 دی گنبد و همه کسایی که اینهارو حمایت کردن کمال تشکر را دارم و دست همشون رو می بوسم و براشون آرزویه موفقیت در تمام مراحل زندگیشون رو دارم ،دل مردم ترکمن صحرا رو شاد کردند خدا دل همشون رو شاد کنه.
حبیب الله ایری (ترکمن)
قارا ساچی دسته دسته ................. هر تاری یره یتسه
منینگ مهربان بویداشیم .................. مقصد مرادا یتسه
گول گولی دیر کؤینه گیم ................. گؤلدن آق دیر بیله گیم
یار اؤستونه یار آلسانگ ................... شوندا یانار یؤرگیم
قولان لاشی کؤپ بولار .................... سووُ آقار یر یاپ یولار
آدمزادینگ عمری ............................ قارراندان سونگ صاف بولار
داغ باشیندا مایسالار ..................... شونگا التیپ قویسالار
یاشلار زهره طاهیر دیک ................. بیر برینی سویسه لر
ایل لریمیز داغ می دیر ................... ایچی کِسه باغ می دیر
اوُچوپ باریان آق قوشلار ................ آیدینگ یاریم ساغ می دیر
ایکی قوچونگ کله سی ................ بیر قازاندا قایناماز
اؤیلنمه دیک یاش ییگیت ................ باشین آتیپ اویناماز
ییگیت لرمیز یؤرکلی ..................... قاییق سؤرر کورک لی
بیزینگ ایلینگ کشده سی ............ همه یرده گِرکلی
اوینادیم آ- اوینادیم ..................... قیز وقتیندا اوینادیم
یاد ایل لره دوشوپ من ................ یانا - یانا قاینادیم
ایلرده اوزین بازار ........................ ایچینده دیدأم گِرر
اِلی دووات قلم لی .................... دردیمه دعا یازار
اوزین اوزین کوچه لر ................... هالی پلاس کچه لر
قیزی حالانا برینگ ..................... دایی دایزا اجه لر
حیوا گیتدیم آط بیلن .................. بوینوم دولی خط بیلن
یسر منینگ مانگلاییم ................ یازیلیب دیر یاد بیلن
آیاغیمدا داراق لی .................... بیشیرین آشمیز باراق لی
آغامینگ آلان قیزی ................... اوُلی ایله گِرک لی
آق کوینگینگ بار اِکن ................ اوزأن ینگی دار اِکن
الینگده کیرلی یاغلیق .............. آونیق گپینگ بار اِکن
آق مکتبینگ داشلیغی ............. اوقووچی لانگ یاشلیغی
معلم شیله عادل .................... بیلسنگ قویار باشلیگی
آخیری یا آخیری ...................... کوشت دپمانینگ آخیری
مختومقلی، ذلیلی .................. قارری قالانگ شاهیری
باغا بار- دا انجیر آل ................. ساعتینگا زنجیر آل
زحمت سؤیر دوغانیم .............. اؤیه گِل- ده دینجیق آل
بازار خرمادان دولی ................ آستیندا یوپک هالی
سنی مانگا برسه لر .............. نِیلرم دُنیا مالی
بو سوزومینگ آخیری ............. اوقادیم زهره طاهیری
اویلنیاندیر شول اوغلان .......... ترکمن لرینگ شاهیری
شو غوشغی نی انه دک
دوغریب من بو گیجه
باغشلایان انه مه
هر گیز شونی گورموق
ناهیلی دی بویلاری
اوزین می غیسغا اجه
گلنوق لا گوزیمه
هرگیز شونی بیله موق
دویشمده ده گورموق
هوشیمدا دا گورمدیم
بو ناهیلی آیرالیق
تاغدیره من دوز مدیم
شیله چاره سیز تاغدیر
ییل لار بویی غوربانلیق
آلیب دیر انه لر دن
یتیم غویب چاغه جیق
من بو دونیا گلمده
انم اوندان گچیب دیر
گون یاشیب آی دوغشی دک
چوغلی گونش یاشیب دیر
گونش یرینگ آستیندا
آی یرینگ اوستینده
گونش آصلا دوغانوق
آی دا یاشماق قاصدندا......
ادامه مطلب ...
چار طرفدان دوست گلن ..................... طوی دور بوگون یار یار
گیدرسن أ گیدرسن ........................... گلر می سن یار یار
اونککی یالی مهربان .......................... بولار می سن یار یار
قومدا قولان کیشنگه یار ..................... آط بولدوم دیپ یار یار
قیزا گلن ینگگه لر .............................. بیر آزدورسون یار یار
آق سویت برن انه سی ...................... راضی بولسون یار یار
قیزیل قیزیل هوراز لار .......................... خرماندا در یار یار
اویلنمه دیک یگیت لر .......................... آرماندا دیر یار یار
دورت قولاقلی قازاندا .......................... پایینگ دوران یار یار
گلی کچانگ اوستونده ........................ جاینگ دوران یار یار
ایکی أویونگ آراسیندا ......................... قایچی یاتیر یار یار
اوندان گلن ینگگه لر ............................ سینلاپ اوتیر یار یار
یوک اوستونده جانگ قویسانگ ............. جانگگرداشار یار یار
بیزه گلن ینگگه لر .............................. هونگگورده شر یار یار
کوجه بانینگ یلگینی .......................... یل گوترر یار یار
ایندی سنینگ نازینگی ....................... کیم گوته رر یار یار
کلله بیلن آیاغا .................................. باقدینگ انم یار یار
ایکی قوتور اولاغا .............................. ساتدینگ انم یار یار
نر دویانینگ کوشه گی ....................... یونگلی بولار یار یار
قیز انه دن آیریلسا ............................. موینلی بولار یار یار
اولنگ اولنگ های اولنگ ..................... آی آیلانار یار یار
دوست یار لاری یغنانیپ ..................... توی تویلانار یار یار
اولنگ اولنگ های اولنگ ..................... اولر قیزینگ یار یار
سویمه دیگه قیز برسنگ .................... کویر قیزینگ یار یار
ساندیق ساندیق نُقل لر ..................... نُقل بولار یار یار
گئلله جمینگ ایلکیسی ..................... اوغول بولار یار یار
سبد سبد اوزوم لر ............................ چوپلی بولار یار یار
آلسانگ باینگ قیزینی ....................... گپ لی بولار یار یار
تختی روان اوستوندن ....................... تاییپ دوشدم یار یار
قدریم بیلمز ناکسه .......................... غاییپ دوشدم یار یار
تکجه داکی قایچی نی ..................... زنگ باسیپ دیر یار یار
آتام بیلن انمی ................................ غم باسیپ دیر یار یار
هالی پالاس اوستونده ..................... بیر گل ایدینگ یار یار
آتانگ اننگ اویونده ........................... بلبل ایدینگ یار یار
همه گلن شاد بولوپ ....................... قایدار بوگون یار یار
اورتا آلیپ اول قیزی ......................... تویدور بوگون یار یار
بیگ تانگرینگ آدی بیلن
آی دوقیب دودیدیلر آیلانب دودیدیلر/ منینگ عزیز دوغانیم اویلانیب دودیدلر/اوی داشیندان آیلانانینگا دونأیین/دأدأ منی اویردییب دیلله ننینگه دونأیین/ یگید قووانان چاقی(زمان)/گول یالی قووانان چاقی/یورگیم جوشیب گلیا/الشدرسیم گلیار/الین الینه بریندی/یورگینده یاریندی/خدمتندا دوروندی/تازه دورموش قوروندی/آلاجاکوینگ گیدرمه/آرپاچورگ ایدرمه/آغزلاقابدرما/توینقلادپدرمه/دیه باشین ایدرمه/چوفرگ یونگگی اییگدرمه/چایریالی چیرماشسین/ یوفگ یالی ایگشسین/آل یانگاق دان اوپشسن/آلایورغان دفشسین/آلما بولما ناربول من دوغانیما یاربول/ یورگ بولما باغیربول گلین لردن آغیربول/سلیمانینگ تختین برسین/ زلیخانینگ بختین برسن/ آشی کاندن بشیرسن/گویجی یتمان دوشیرسن/الیندا پول اویناسین/گوزی پارچه سایلاسن/ هواپیما مندرسن/ مکه بیلن آیلاسین/ قیزیل بیلن شایلاسن/ مکه کوینگ پایلاسن/ عهدی وفا قیلدینگمی/ یورگ بریب آلدینگمی/گوزل یاری سویدنگمی/دولت لی زمان گلدی/ صفالی دوران گلدی/ بودوران عجب دوران/ گوونینده قویما آرمان/ قایغی غمی یره چال/ قاوی هاوادان دم آل/ گورجنگیزقاوی بولسین/ دنیا یوزینگزه گولسن/ قین لاشماسین دیل تاپماق/ یاری یورگه یاپماق/ یورگلرینه قوییلسن/ مهربریب سویلسن/ دوششمانی اینجشمان / یرسیزیره اینجشمان/ گونینگزالایینگز/ اونکینگزیالی بولایینگز/ بارینگ بیلن بارلاشسن/ یوغینگ بیلن جیدانشسن/ اخلاص بیلن یازشسن/ خوش لیق بیلن گورشسن/ گلنیمز ماما بولسن/ دوغنمیزکاکا بولسن/ اولوردان اونیب اوسن بیربولگ اوبابولسن/ قارغیش سیزه زاربولسن/ آلقیش سیزه یاربولسن/ بوزمان تازه زمان/کهنه دن پارقلی بولونگ/ اگنینگزآبادبولسن/ چاغانگیزشادبولسن/ ایشینگز اونگسن/ توتانینگزآلتین بولسون/ (بارینگ سورانگ گلیندن.ایش گلیامی الیندن.ایش گلمسه گلمسین.اودچیقماسین دیلیندن)
ادامه مطلب ...
1.بشمه
2.دوغ شتر
3.انواع بورگ
4.ثویتلی آش/شیر برنج
5.نانهای تنوری
6.نان روغنی
7.بولاما
8.بورک
9.و چکدرمه!!
در ادامه مطلب توضیحاتی از هر یک آمده
ادامه مطلب ...
دوسلار یورگ آغلایار
بی سوزلاری شرمیم گلیار ولایتجا حات بیلن یازمانا
بیر گون بیر قارری آدم بیلن گوررینگلاش بولدیم دیدی هی بالدی جیقیم بیز قاوی دوراندا دونیا گلیب تلکه دوره دا دنیادان باریاق
دیدی..بیزینگ واقتیمیزدا اولاقان قیزلا و اوقلال لا بیلا اویناردیلا باشغا پیکر دا ادمایاد دیلا اما اندی بیر 5 یاشینداکی قیزی بیر اوزینی داشاریق
ایوریب بولمایار هی هی هی یورگ آغلایار دوسلار یورگ...
اوقلان بولسام دا یادیم دا بار واقت گچ ماب دیر ناچا یل مندان اوزال طالاق دیان کلمانی آغزا آلماق یوق دی، گنگ کلمه دی ،ترکمن
لانگ آراسیندا ،تلکه کلمه دی، اما اندی ناما ؟؟؟؟....ناما بولدی بیزا دوسلار؟؟؟
بیر زمان ترکمن ترکمنینگ بار یریندا قوانیب دا بیری بیرینا یاردیم بر یاد دیلا اما اندی ناما؟؟؟بیری بیرینا ایجی بولیب دا ،یگیدلامیز
بیری بیرینی پیچق بیلان وریب جانینی آلیاللا حانی ترکمن لیگیمیز ؟؟هانی بیر ملت لیگیمیز؟؟؟هانی......
یادیمدا بار 14،15 یاشیمدا یگیدلار بار دی لاب من دیب دورن قوچ یگیدلار ،توپ اویناللاریندا آدام او لاریندا(جلوشون) دورمانا قورق یاد دی
هانی اندی؟؟؟؟اوفلاسانگ یقیل جاق،ناما بولدی سیزا؟؟؟بیری یوق می شیلارا آیدمانا هی یگیدلا شول چکیان قلیانینگیز سیگار دان دا
بتر، هی یگیدلا شول قلیان دنگا سیزینگ قواتینگیز آلانوق ،بلکه نامیسینگیز ،ترکمنلیگینگیزی آلیار هی دوسلار یورگ آغلایار....
بیر زمان قیزلامیز لاب حیانگ آخری دیلا شولا دا یاشا دیلا قاوی صوراتیندا ،اندی ناما؟؟؟؟شون یالی یاشاماق قینگ می؟؟؟؟
هی دوسلار هانی ترکمنینگ نامیسی هانی؟؟؟...بیزینگ بیر دلیمیز دال بیر کوینک لامز دال اورلیب(عوض شدن) باریان هی بیزینگ همه
زادیمیز اورلیب باریار .هانی یگیدلامیز آیاقا قالینگ پکیرلانینگ جان دوسلار یورگ آغلایار
ییلینگیزینگ نامه دیگنی بیلجک بولسانگیز شیدمه لی: شمسی حساب بیلن , دونیا گلن ییلینگیز دان 6سانی کملدینگ . ناچه غالسا اونی اونکا (12) بولینگ (تقسیم ادینگ)
...
بو تقسیمینگ غالانی صفر بیلن 11نگ آراسینداقی سان لارینگ بیریسندن باشغا زات بولیب بیلمز اونینگ سانی ناچه بولسه ییلینگیز شول بولیار.
ایندی بیری مثلم 1390 ده دونیا گلن بولسا : اوندان 6نی کملدیب غالانینی 12 بؤلسک نتیجه سی 4 بولیا , 4نجی حیوانینگ آدی آشاقداقی آدلاره سر ادنگده (تاوشان) بولیا (ییلی تاوشان )
ییلنگ آدلارنی گوتریان حیوان لارینگ آدی ترتیب بیلن شولاردان عبارت دئر:
۰ خوک(دونگوز یا قره کیک)
۱ موش(سئچان)
۲ گاو(سئغئر)
۳ پلنگ (بارس)
۴ خرگوش(تاوشان)
۵ نهنگ_بالئق)
۶ مار(ییلان)
۷ اسب(یئلقی)
۸ گوسفند(غویون)
۹ میمون(بیجین)
۱۰ مرغ(تاووق)
۱۱ سگ(ایت)
آشاقدا گورشینگیز یالی 1391 دن 6 نی کملده میزده ۱۳۸۵ غالیار دوامیندا ۱۳۸۵ اون ایکا (12)بؤله میزده ۵ غالیار شیله حسیب بیلن :
نهنگ(بالئق)=۵ ۵+(۱۱۵×۱۲)=۱۲÷۱۳۸۵ ۱۳۸۵=۶-۱۳۹۱
ترکمن لر هر اون ایکی ییلا بیر(موچه) دیارلر.
مونی هم اشیدانگ :
بیر یاشولی آدام نگ ماشغالاسی آیریلیار . اول یانگی دان اویلن یأر .آلان عیالی اوزیندن یاش اکن . تازه عیال آغشام دوشوشاتلاریندا اول آدامی نگ یاشینی کوپرأک گوریب اونگا: "یاشینگ نأچه خان جاغاز ؟ " دییب سورایار.
اوندا اول : "ایکی اوتوز دا اون جاغاز" دییب جوغاب بریار!
چال چورووگ وبلاگی : http://torkmenoghol.blogfa.com/
در ادامه مطلب فارسی مطلب نیز گذاشته شده
ادامه مطلب ...
ادامه مطلب ...
یانگیلتماچ لار
به جملههایی میگویند که برای بهتر شدن مهارت زبانی بچه ها به کار
میرود و در حقیقت نوعی بازی کلامی است.در این نوع جملات،برای
آزمودن مهارت زبانی مخاطب،اغلب از کلماتی استفاده میشود که
دارای چندین حرف نزدیک به هم باشد(مثل ش-س،ج-چ).آزمایشکننده از
مخاطب میخواهد تا حداقل سه بار سریع و بدون وقفه،آن جمله را
تکرار کند.در این مواقع اگر مخاطب تسلط کافی برای ادای آن جمله
نداشته باشد،آن را طوری میگوید که باعث خندهء دیگران میشود.دو
نمونه از این نوع جملات را در زیر میآوریم:
بیرجه چمچه،شورجا سرچه چورباسی
ملاقهای شوربای شور از گوشت گنجشک
*بیر تاوشان یا پا یارماشماقچی بولدی
ایزیدان منهم یار ماشما قچی بولدوم
خرگوشی خواست خود را به رودخانه بیاویزد
بعد از او من هم خواستم خود را به رود خانه بیاویزم!
ارته کی لر[ Ertekilr ] افسانه را در زبان ترکمنی«ارته
کی»میگویند.افسانههای این مردم از زمانهای خیلی دور،دهن به دهن
و سینه به سینه نقل شده و هم اکنون نیز بین مردم رایج است.
ازمهمترین و مشهورترین این افسانهها،میتوان به«کییک جیک»(گوزن
کوچولو)«غورقاق کریم»(کریم ترسو)،«دانا شاهیر»(شاعر
دانا)و«شامار»(شاه مار)اشاره کرد.
مطبی از یوسف قوجق
سلام دوستان این پست فقط مخصوص اوناییه که عاشقن ، عاشق ملتشون ترکمن ،عاشق آوازها و لالایی هاش ،عاشق بازی های دختراش ،عاشق مراسم زیبای عروسی ملتش و....
اگه تو هم عاشقی تک تک اینارو دانلود کن حجمشون خیلی کمه کمتر از یک مگ از دانلودت پشیمون شدی بهم فوش بده .من خودم کلی استفاده کردم
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/01L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/02L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/03L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/04L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/05L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/06L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/07L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/08L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/09L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/10L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/11L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/12L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/13L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/14L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/15L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/16L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/17L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/18L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/19L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/20L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/21L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/22L.wmv
http://94.103.35.186/Video_Turkmen/GarryGala/23L.wmv
اینم سایت خودش
http://www.turkmenclips.com/GarryGala.html
